De Europese Unie heeft de Iraanse Revolutionaire Garde (IRG) formeel toegevoegd aan de Europese terreurlijst. Dit besluit volgt op de bloedige onderdrukking van protesten in Iran, waarbij volgens diverse bronnen duizenden doden vielen. Deze stap heeft vooral een symbolisch karakter, maar de consequenties zijn reëel. Er geldt een inreisverbod, tegoeden worden bevroren en het is verboden om zaken te doen met entiteiten die aan de IRG zijn verbonden.
Hoewel handel tussen EU-landen en Iran de afgelopen jaren al drastisch is afgenomen, blijft het risico op indirecte blootstelling bestaan. Bedrijven die actief zijn in internationale ketens moeten extra alert zijn. Waar in de keten bevinden zich mogelijk IRG-gelieerde bedrijven? De EU heeft immers bevestigd dat de IRG diep verweven is in de Iraanse economie, onder meer in de bouw, infrastructuur, telecom, logistiek en olie-industrie.
Was er niet al een streng sanctieregime?
Ja, en dat is precies waarom de impact van de nieuwe maatregel volgens analisten een beperkt economisch effect zal hebben. Handel tussen de EU en Iran kent de laatste jaren een neergaande trend, mede door bestaande sancties en internationale druk rond het nucleaire programma. Onderstaande cijfers tonen aan dat er wel sprake is van economische verwevenheid die risico’s kan opleveren:
- Totale EU–Iran handel bedroeg in 2024 ongeveer €4,5 miljard, waarvan circa €0,8 miljard import en circa €3,7 miljard export.
- In 2025 daalde de handel in de eerste negen maanden naar circa €2,8 miljard (−18%).
- Nederlandse export naar Iran lag in 2024 rond de €430 miljoen. Daarmee is Nederland de tweede grootste EU-exporteur naar Iran.
- De Nederlandse import uit Iran is relatief klein. Iran had in dezelfde periode een tekort van zo’n €60 miljoen in de handelsbalans met Nederland.
Deze cijfers onderstrepen dat de directe economische impact van de nieuwe maatregel beperkt is, maar dat er wel degelijk bestaande handelsrelaties zijn waarin risico’s kunnen schuilen.
Tegelijkertijd is de opname van de IRG op de terreurlijst cruciaal voor compliance. Het bevestigt hoe strikt en breed de Europese sanctieregels worden gehandhaafd en hoe groot de gevolgen zijn voor bedrijven die met de verkeerde partijen zakendoen.
De IRG werd eerder al door de EU gesanctioneerd vanwege proliferatie- en veiligheidsrisico’s. De nieuwe classificatie als terroristische organisatie vergroot echter het risico op onbewuste betrokkenheid via indirecte bedrijfsstructuren aanzienlijk.
Lees ook: Alles over onze compliance-oplossingen
Waarom deze aankondiging wél van belang is voor Europese bedrijven
De IRG is niet alleen een militaire organisatie, maar ook een economische macht met een netwerk van entiteiten dat diep verweven is met de Iraanse publieke en commerciële sector. Zo bezit en beheert zij onder andere:
• grote bouw- en infrastructuurbedrijven,
• activa in olie-exploitatie en logistiek,
• belangen in energie, telecommunicatie en diverse industriële sectoren.
Dat betekent dat een ogenschijnlijk reguliere Iraanse onderneming, of zelfs een niet-Iraanse leverancier of klant, verborgen banden kan hebben met deze gesanctioneerde entiteit.
Ook als uw organisatie niet direct zaken doet met Iran, blijft ketenblootstelling een reëel risico. Denk aan multinationale toeleveranciers, dochterondernemingen, financiële stromen of partners die indirect gelieerd kunnen zijn aan IRG-entiteiten.
Deze ontwikkeling is daarom geen “ver-van-mijn-bed-show”, maar juist een concrete aanleiding voor EU-bedrijven om hun compliance opnieuw tegen het licht te houden.
Wat betekent dit voor uw bestaande orderportefeuille?
De belangrijkste implicatie is duidelijk:
Elke organisatie moet haar bestaande zakelijke relaties, leveranciers, klanten, investeringen en partners opnieuw doorlichten.
Waarom?
- IRG-gelieerde bedrijven opereren vaak onder andere namen, via dochterondernemingen of complexe eigendomsstructuren.
- EU-sancties raken nu niet alleen individuele functionarissen en bekende IRG-entiteiten, maar ook partijen die materieel eigendom of controle door de IRG kennen.
- Een overtreding, zelfs onbewust, kan leiden tot juridische, financiële en reputatieschade.
De maatregel heeft naast symbolische waarde ook als doel de financiële slagkracht van de IRG te beperken. Dat betekent dat financiële transacties, toeleveringsketens en eigendomsstructuren scherper worden gemonitord.
Hoe Altares Dun & Bradstreet organisaties helpt in deze nieuwe realiteit
Juist bij sancties tegen entiteiten met complexe bedrijfsnetwerken wordt de waarde van hoogwaardige bedrijfsinformatie zichtbaar. Altares Dun & Bradstreet biedt:
1. Wereldwijde, diepgaande bedrijfsstructuren
Met toegang tot ’s werelds grootste commerciële database, met meer dan 620 miljoen bedrijfsprofielen, identificeren wij moeder-, dochter- en zusterrelaties, ook wanneer deze verborgen zijn in internationale structuren.
Lees ook: Complexe UBO-structuren begrijpen
2. Directe screening en realtime monitoring
Onze compliance-oplossingen stellen u in staat om:
- leveranciers en klanten te screenen tegen sanctielijsten en PEP-statussen,
- risicosignalen te ontvangen bij wijzigingen in bedrijfsstructuren of UBO-relaties,
- automatische alerts te krijgen wanneer entiteiten worden toegevoegd aan internationale sanctielijsten.
3. Waterdichte audit trail voor Wwft- en sanctieregelgeving
Alle screenings, beslissingen en due-diligence-stappen worden automatisch vastgelegd. Dit is essentieel bij toenemende toezichtdruk.
4. Proactieve risico-identificatie bij derde partijen
Onze IndueD-oplossing biedt diepgaande UBO-analyse, visualisatie van bedrijfsnetwerken en continue risicomonitoring. Dit is cruciaal nu sanctieregimes snel veranderen en entiteiten van de ene op de andere dag op lijsten kunnen verschijnen.
Lees ook: Alles over indueD
Conclusie: dit is hét moment om uw keten opnieuw te beoordelen
De opname van de Iraanse Revolutionaire Garde (IRG) op de EU-terreurlijst is meer dan een symbolisch signaal. Het onderstreept het belang van:
- grondige due diligence,
- actuele sanctiescreening,
- inzicht in (pseudo-)UBO-structuren,
- continue monitoring van internationale zakelijke relaties.
Organisaties die hun complianceprocessen niet op orde hebben, lopen grotere risico’s dan ooit. Door de economische verwevenheid van de IRG is het zonder specialistische data vrijwel onmogelijk om vast te stellen of een tegenpartij volledig compliant is.
Met de wereldwijde data- en compliance-expertise van Altares Dun & Bradstreet kunt u met vertrouwen blijven ondernemen, binnen de wet, met minimale risico’s en maximale zekerheid.
Wilt u weten of uw organisatie blootstelling heeft aan gesanctioneerde partijen?
Onze specialisten helpen u graag verder.
